Пролог из поэмы Св. Нино
                          Т. Табатадзе

                   
По тропе я иду тяжкой поступью, 
Подобно Агницу Господнему,       
Месяц ступает послушно за мною.
Думы в котомке жизни роются,     
О, как же тяжко желаниям грешным, 
На свете быть мне, иль вовсе не быть, 
Истекает ночь светом изрытая,             
Утолив жажду, Миру этому -             
Песенку лебедя - боль завещаю,
И стелется милость предков тенью; 
Светом факела - путь освещая,
С Родиной моей судьбу разделяю, 
А жизнь украшает меня серебром,   
Ворон чёрный раскаркался  злобно, 
Но, Амираном боем добытый у Бога,
Неугасимый согревал Огонь,                               
Подвесив на ветвь Золотое руно, 
Вверил Чудовищу Аии судьбу,     
Золокопателя следуя следу,         
Над бездной тьмы по шерстинке пройдя,
Моих диких мыслей коснувшись жезлом,
Книгу посвятил мне Царь Парнаваз; 
В сумерках ясное небо тонуло,         
И я – скиталец, брошенный Богом, 
Шёл в черноте ночи на ощупь к утру,
Ждущий застать в конце тоннеля Свет,     
Ворота преисподней открыв с трудом,   
Спасаясь от наставленной сети.             
А во тьме тьмущей не мерцал огонёк,                                       
Очаг одинокий не дымился,     
Фарсом и ревностью восторгался час,
Мечом Цыскары опоясан был Дэв,   
Словом Великим подоспела на дух   
В Мцхету, вошедшая с крестом, Нино, 
Прав был я, и разум не подвёл - успел, 
Приложился покорно к Кресту,         
И побратима во мне признал Господь.
В Светицховели схоронил Хитон,   
И там же Дворец Господний воздвигнул,
И не стесняясь  Армаза ничуть,
Гац и Гаима предал мирно земле.
И на Величавый вступил Ялбуз,
С Царём Волчегловым бывал я в боях,
Натянув струны сванcкой Чунири,           
Мечом Картлийские правил границы, 
Прошлое стражник Настоящего, 
Упрямо в мыслях перебирая дни, 
От эпохи хмурой требуя дань,         
Зло победив, Мессией явился я;   
Искоренив сарацин на Земле,                       
И Веру в Гоброна жертвуя цели,                   
Куропалата являясь мечтой,                           
Стал громом небесным его мечи.                 
Обескровленный припав к Баграту,                   
В Единой Церкви Святой Крест я воздвиг,     
Могучей рукой Кавказ охватив,                             
Гнев на неверных обрушил разящий,                       
Мзечабука к Чкондиду доставив,                   
Рассеял туман сине - лиловый,                       
Половцем был на поле Дидгори,                       
Пред жизнью и смертью верою клянясь.         
Воссиять моё солнце решило,                           
И вера крепла с победой над врагом,               
В Тифлис-граде поставил я престол,               
Огонь в угасающем очаге развёл.                   
И Освятив основу Гелата,                                   
Ясные думы достигли Икалто.   
Тогда я раскрыл книгу бытия,                           
Насытясь враждой, жаждая знания.                 
Вспомнив былое, двоилась душа,                     
Руно золотое в памяти всплыло,                       
Сына не дал создатель вселенной,                     
Царевне светлоокой - скипетр царя.                 
Усмирив тигра, сняв с него шкуру,                   
Шкуру, которая красит Землю мою,                 
Заключив перемирие с судьбой,                         
В Крестовый монастырь я с Шотой вошёл...     
Повиснув снова у края бездны,                           
Видение смерти на жизнь вновь рычал,             
Хромой Монгол встал у склона горы.     
На будущее взирая бесстрастно,                               
Вновь рассчитав нить злобного взгляда,                 
Злосчастный день восемь раз в боях разбил.         
В горе смиренным учил быть Господь.                   
Обретя смысл жизни в прахе и пепле,       
Восстать из мёртвых не дал мне мой брат.             
Время, колеблющее, с чёртом свела,                   
На ближнего замахнувшись мечом,
Отогрелось сердце от горя измен.
Но, вздрогнув, я от голоса крови,                         
Сам от измены отрекся у бездны,                                                     
Не уступить мне ни вершка земли,                         
Нет, Мир не заражу горем и смрадом.               
Слово Мужа – дорогого стоит,                               
Угасающую мечту окрылив,                                     
В Анн-граде намазавшись мёдом, встал,                       
Связанный до самых плеч, пред Ноином.               
Каждому благословляя землю,                           
Радовал Картли блистательным мигом,                 
Не лукавя - в будущее веря,                                 
Дедова кров бурлила в моих жилах.                       
Эртацминда - светоч народная,                               
«Гогияв, сын мой», - волнуется птица,                   
«Сама Смерть поёт о Родной Земле!» -                   
Маленький Мальчик повторяет гордо.                 
А Землю Шираза топчет Палач,                               
И кости-грызущие клещи  в крови,                         
Да ясень алеет, светясь, в огне, -                               
Хочет зреть Солнце Грузии Царица.                       
Инок глаголет: «Да будет Цхирет», -                       
Встретив с улыбкой турецкого гнева -                   
«Грузия Моя – Судьбина Моя!                               
Кроме этих слов мне других не сказать!»-           
На поле Крцанисском ветер  шуршит,                   
Раненное сердце бьётся сильнее,                           
Отплаченный долг чувство отрезвит,               
С будущего смело Отчизна глядит;                       
По тропе иду тяжкой поступью,                           
Истерзанна светом ночь - зарёй брезжит...

Т. Табатадзе
Из поэмы „Св. Нино’’
ч. I
гл.I
 

На востоке рассветом повеяло,
Мгла при виде луча трепетала, 
И румянились щёки небосвода,
Бивак на поле встряхнувшись грузно,
Шумом и с ржанием конским проснулся,
В котомках всадники ищут еду,
Царь разобрать лагерь торопит свиту,
Тоскует по Мцхете царь Мириан.
А дружина, вся собравшись в круг дружно,
Веселясь, как пред боем бывало,
Над пехотой надсмехалась, шутила,
Сочную дичь на вертеле вертя. 
Военачальнику дружины Ибер       
Куря жаренного Дачи поднёс,         
Царь приняв угощение беззвучно,
Крылышко дичи отломил наспех.
Велел коня подвести, вскочив в седло,
Он поднял руку, указав вперёд,
Вмиг на знак Государя загудел рожок,
Поднялись дружинники, как один,
Идут чередой средь скал по ущелью
Дачи спросил царя добродушно:
- Государь, почему остановились мы?   
- Воевода! Я был утомлённым,     
Да и войско, наверняка, устало, 
Клянусь богом и очагом родным, 
Каждый дружинник достоин похвалы;
Хоть тоскуют по дому родному,
Но, день переждать конечно же можно.
Византийцев проучили точно,
Не сунутся более к нам храбрецы,
Мысль иная не даёт покоя:
Как долго нам ещё обороняться?
Набравшись  полного терпения
Греко-персидский „аппетит питая"?
- Пока мы живы должны бороться,   
Видать, Государь! В этом наша судьба! - 
Царю Мириан отвечал Дачи,
Когда заречный город показался,
Билось сердце, печаль убывала, 
На Мцхету государь залюбовался,
Соскочив на землю резво с коня, 
Умилён, не отводит он взгляд с града. 
Тревожится пуще воевода, 
Почтительно сказать он пытается:
- Сквозь невзгоды и несчастья  пройдя,
Перед отчизной и сердце в ответе, 
Минует меня немилость Царя,   
Не гневайтесь, но должен изречь слово, 
Да будет к Вам милостив Бог-Армаз,
Сказать это нелёгкая задача,
Отступившие от веры князя
Послание врагам послали тайно,
Пытаюсь понять замысла злого,
Почему отвергают наших богов!-
С Дачи не сводит взгляд недовольный 
Мириан известием удивлённый,- 
Властелин! рассудите справедливо,
Подобно римлянам, чужеземцам, 
Христу князя поклоняться решили, 
Лазутчики донесли недавно,
Что устраивают тайные встречи,   
Позвольте, воздать им по заслуге!     
- А почему же молчал ты так долго
По воле своей, иль прихоти кого?
Доедем, в Мцхете расскажешь подробно.
- Государь, в том сильна моя вина,
Внимания не уделил должного,
Угроз не измерив изначально,
Но тогда, когда  римлян одолели, 
И задуматься я смог глубоко, 
Лишь тогда мысль ясная поразила,
Я понял - всё непросто и легко, 
Судный день настаёт, в дверь стучится беда, 
Судьба превратна - разгневан Армаз.   
Если  развратить Ибер Риму дано, 
Верой христианской внести разлад, 
Нам пред Отчизной нет оправдания, 
Всем усилиям нашим грош цена.
Тут раздался шум за спиной внезапно,
к царю подъехали дружинники, 
Спешились с коней, преклонив колено,
Страх, почтение во взглядах видны. 
Рассекая мутным взором пространство,
- Что за шум? – царь спросил хладнокровно
Дружинник начал рассказ свой робея:
- Господин! Каюсь, на душе мрачно, 
Себя не жалея, я резал врага,
Бился на пойме во время боя, 
Меч-саморез  мне достался достойно.
Да бесстыдник,- указал на война,- 
Ночью ограбил, взял меч он без спроса,
Утром опоясан куражился,
Клянусь Армазом, Ангелом своим я,
Мою честь, заклеймил честь мужскую, 
С позором этим, прикажите, как жить?.. 
- Достаточно клятв! Они не нужны! -
Как посмел воровать? – вопрошал государь -
Сама мысль об краже мной презренна,
Иль не знаешь? Как службу нести должны
Войны? Сам ты родом, из какой стороны?
- Из Уджармы я, - отвечал дружинник,- 
Салухом звать, бедствую, правитель, 
Один кормилец на семью большую,
Шестеро деток, все шесть - дочерей, 
Прокормить не легко, но служил верно,
В боях бился силы не жалея.
Клянусь Армазом, попутали бесы!
Не падок был на чужое добро, 
В палатке меч накануне приметив,                                                                     
Не удержался, украл, виноват... 
Царь Мириан сел на верного коня: 
- Цена воровства слишком дорога, 
Она игрой судьбы не окупиться.
Сейчас же отрубите голову с плеч,
Тело к хвосту привяжите коня.
Тебе, - государь к бойцу обратился,
Пусть верно служить трофейный твой меч!
           

  წ მ ი ნ დ ა      ნ ი ნ ო
                  პოემა 
              პროლოგი

მძიმე ნაბიჯით მივყვები ბილიკს,
,,შუქით ნაჯიჯგნი’’ ილევა ღამე,
ვით შესაწირი უფლის ბატკანი,
ისე მორჩილად მომყვება მთვარე.
,,ცხოვრების ხურჯინს’’
ქექავს ფიქრები,
ო! როგორ უჭირს
ცოდვიან სურვილს,
როცა ,,ვიქნები’’ და არ ,,ვიქნენი,’’
ამ წუთისოფელს მოვუკლავ წყურვილს;
მრჩება ტკივილი,
,,სიმღერა გედის,’’
გზას მინათებდა შუქი ჩირაღდნის,
მამულის ბედის
ვარ მოზიარე,
მომყვება მადლი ჩემი წინაპრის;
წუთისოფელმა შემამკო ,,ვერცხლით,’’
,,თავს დამჩხაოდა შავი ყორანი,’’
მე, ამირანის მათბობდა ცეცხლი,
ღმერთებთან ბრძოლით მონაპოვარი;
,,ოქროს საწმისი’’ დავკიდე ხეზე,
,,აიას’’ ბედი მივანდე ურჩხულს,
ნაცარქექიას ,,ნატერფალს’’ ვენდე
და ,,ბეწვის ხიდი’’ გავდევი უფსკრულს.
როდესაც ეპყრა ველურ აზრს კვერთხი,
ფარნავაზ მეფემ მომიძღვნა წიგნი,
მაგრამ გამიწყრა მაღალი ღმერთი,
,,უღრუბლო ცაზე’’ ჩამოწვა ბინდი;
ხელის ცეცებით ვათენე ღამე,
,,გვირაბის ბოლოს’’ ველოდი ნათელს,
,,ქვესკნელის კარნი’’ ძალით განვახვნე
და დავუძვერი დაგებულ მახეს.
შუქი არ კრთოდა
წყვდიადში არსით,
არ ასდიოდა კერიას კვამლი,
შურით და ფარსით
ხარობდა ჟამი,
ბაყბაყ დევს ეპყრა ,,ცისკარას ხმალი;’’
სულზე მომისწრო ,,სიტყვან დიადმა,’’
ჯვრით შემობრძანდა მცხეთაში ნინო,
მართალი ვიყავ, გონმაც მიაზრა,
,,ჯვარზე ვემთხვიე,’’ უფალმაც მიძმო.
სვეტიცხოველში
დავფალი კვართი
და უფლის სახლი
ავაგე იქვე,
აღარ მოვიდე არმაზის ხათრი,
,,გაცი’’ და ,,გაიმ’’ დავამხვე პირქვე.
,,ფეხი დავადგი’’ ზვიად იალნუზს,
,,მგლისთავა მეფეს’’ ბრძოლაში ვახლდი,
სიმი გავუბი სვანურ ჭიანურს,
მახვილისცემით ,,გავშალე ქართვლი;’’
ისევ ჯიუტად ,,დავოთხე’’ დღენი,
რადგან წარსული აწმყოს მწყემსია,
პირქუშ ეპოქას მოვთხოვე ,,ძღვენი,’’
ბოროტსა ვძლე, ვიყავ მესია;
გობრონის რწმენა შევწირე მიზანს
და სარკინოზთა აღვკვეთე ფეხი,
კურაპალატის ოცნება ვიყავ,
მისი სატევრის ,,ციური მეხი.’’
სისხლდაწრეტილი ვეახლე ბაგრატს,
,,ერთიან საყდარს’’
დავადგი ჯვარი,
კავკასიონზე ,,დავადე ტორი,’’
ურჯულოებზე ვიყარე ჯავრი.
ჭყონდიდს ვაახლე
მე მზეჭაბუკი
და მეწამული
გავფანტე ნისლი,
,,დიდგორის ველზე’’ ვიყავ ყივჩაღი,
სიკვდილს, სიცოცხლის დავუდე ფიცი.
,,აღმოცისკრებად
ისურვა მზემან’’...
და მტერზე ძლევამ,
შემმატა რწმენა,
ტფილის-ქალაქში დავიდგი ტახტი,
კვლავ ავაბოლე მიმქრალი კერა.
ფუძე ვუკურთხე, გელათის ტაძარს,
იყალთოს მისწვდა ნათელი ფიქრი,
სწავლა მომწყურდა ,,ბრძოლებით მაძღარს’’
და გადავშალე ,,ცხოვრების წიგნი.’’
ძე არ მიბოძა გამჩენმა ქვეყნის,
გაორდა სული გადასწვდა წარსულს,
კვლავ გავიხსენე ,,საწმისი ვერძის,’’
სკიპტრა ვუბოძე ,,ნათლისდარ ასულს.’’
,,ვეფხი’’ მოვაშთე, გავხადე ტყავი,
,,ტყავი,’’ რომელიც ჩემს მიწას მოსავს,
ბედისწერასთან დავდევი ზავი,
,,ჯვრის მონასტერში’’ გავყევი შოთას ...
ეჰ! მერამდენედ ვკიდივარ ბეწვზე,
სიკვდილის ლანდი, სიცოცხლეს უღრენს,
,,კოჭლი მონღოლი’’ შემდგარა სერზე,
ნირშეუცვლელად მომავალს უმზერს.
ისევ ,,გავთვალე’’ ბოროტი მზერა,
,,რვაჯერ გავტეხე’’ ბრძოლებით ნავსი,
ღმერთმა მასწავლა ჭირი და თმენა
და ,,ფერფლში’’ ვპოვე’სიცოცხლის არსი.
ძმამ არ მაცალა
,,აღდგომა მკვდრეთით,’’
ჟამმა ,,ცანცარამ’’
შემყარა ეშმას,
,,თავსა ვუხეთქე’’ მოყვარეს ხმალი,
,,გული გამოთბო’’ ღალატის ეშხმა.
მაგრამ შემაკრთო ,,ყივილმა სისხლის’’
და ,,ხელი ვკარი’’ ქარაფით ღალატს,
არ ვარ დამთმობი არცერთი მისხლის,
მამულს არ შევყრი ჭირსა და ვარამს.
ვაჟკაცის სიტყვას
დავადე ფასი,
ოცნებას მიმქრალს,
,,შევასხი ფრთები,’’
ანის-ქალაქში წავისვი თაფლი,
ნოინის თვალწინ გავიკარ მხრები.
ამერ-იმერის დავლოცე მიწა,
,,ბრწყინვალე’’ ჟამით ვახარე ქართლი,
ისევ ,,იყივლა’’ წინაპრის სისხლმა,
მწამდა მომავლის, ვიყავი ნაღდი.
ერთაწმინდაა სიწმინდე ერის,
,,შვილო, გოგიავ!’’- ქოთქოთებს ჩიტი,
,,მამულისათვის სიკვდილიც მღერის!’’-
ამაყად ამბობს ,,პატარა ბიჭი.’’
შირაზის მიწას ტკეპნის ჯალათი
და მშვიდად ფერავს ძვლისმკვნეტელ მარწუხს,
ცეცხლში გიზგიზებს იფნის სანათი,
დედოფლის მზერა, მზეს ეძებს ქართულს.
,,აქ, არს ცხირეთი!’’- წარმოთქვამს ბერი,
ღიმილით ხვდება თურქმანის რისხვას-
,,ჩემი სიცოცხლე, ქართვლია ჩემი!
ამის უმეტესს არ დავძრავ სიტყვას!’’-
,,კრწანისის ველზე’’ ზუზუნებს ქარი,
,,დაჭრილი გული’’ ძალუმად მიძგერს,
გრძნობას აფხიზლებს მოხდილი ვალი
და მომავლიდან მამული მიმზერს;
მძიმე ნაბიჯით
მივყვები ბილიკს,
,,შუქით ნაჯიჯგნი’’
თენდება ღამე ...

წმინდა ნინო’’
ნ ა წ ი ლ ი  I   
თავი  I


აღმოსავლეთით ბინდი შეიმღვრა,
აუღაჟღაჟდა ,,ლოყები’’  ზეცას,
ბანაკი ველზე მძიმედ შეირხა,
ნისლებს მზის სხივის დანახვა ,,შერცხვათ,’’
ქექვა დაუწყეს მხედრებმა საგზალს,
ატყდა ყაყანი, ჭიხვინი ცხენთა,
მეფე ჩქარობდა ბანაკის აშლას,
მონატრებოდა მირიანს მცხეთა.
წრეში შეგროვდნენ ყველანი ერთად,
როგორც სჩვეოდათ ბრძოლის წინ მხედრებს,
სიცილს აყრიდნენ ფეხოსნებს ერთხმად,
შამფურზე სწვავდნენ გაპუტულ დედლებს.
მეფეს მიართვა დაჩიმ ვარია,
მხედართმთავარმა იბერთა ჯარის,
მეფემაც ხათრი უხმოდ ,,დალია,’’
და აახია უსიტყვიდ ,,მხარი.’’
ითხოვა ცხენი, მოექცა ზურგზე,
ხელი აღმართა, წინ გაიშვირა,
წამოიშალა ლაშქარი უცებ,
მეფის ნიშანზე ,,ბუკმაც იყვირა.’’
ტაატით მიფყვნენ კლდოვან ხეობას,
წამოეწია მირიანს დაჩი,
კითხვა შებედა, როგორც მეგობარს:
,,მეფეო! გუშინ აქ რატომ დავრჩით?’’-
,,მხედართმთავარო! დაღლილი ვიყავ,
ჯარსაც ამიტომ მივეცი ნება,
ჩემს სახლეულს და ღმერთებს ვფიცავარ,
ყველა მეომარს ეკუთვნის ქება;
კი ენატრებათ თვისი სახლ-კარი,
მაგრამ ერთი დღე განა რამედ ღირს?
ბიზანტიელებს მაგრად დავკარით,
აღარ იზამენ ჩვენსკენ აწი პირს.
მაგაზე უფრო მე სხვა მადარდებს,
როდემდე უნდა ვიომოთ ასე?
ბერძენ-სპარსელთა ,,ჭამის მადაზე’’
და ,,მოთმინების ფიალით’’ სავსემ?’’-
,,ვიდრე ვიცოცხლებთ, უნდა ვიომოთ,
ალბათ მეფეო! ასე არს ბედი!’’-
მიუგო დაჩიმ მეფე მირიანს
და დაანახა ქალაქის ხედი.
თვალი შეავლო ხელმწიფემ მცხეთას,
გაუქრა დარდი, აძგერდა გული,
მშვიდად უცქირა გაღმიდან ერთხანს,
ცხენს გადმოევო, გაშალა მუხლი.
ჩამოქვეითდა მხედართმთავარიც,
მეფეს შეხედა, წარმოთქვა სიტყვა:
,,გამომივლია ჭირი მრავალი,
მამულის მიმართ გული მაქვს წმინდა.
ნუ მიწყენ თუ კი, სიმართლეს გეტყვი
და ნუ შემრისხავ ამისთვის მეფევ!
ერთი რამ არის, აქამდე ვერ ვთქვი,
არმაზ-ღვთაება გყოლოდეს შემწედ!
ზოგი მთავარი ჩვენს რჯულს განუდგა,
გაუგზავნია უსტარი მტრისთვის,
თუმცა ვერ ვხვდები, ამით რა უნდათ,
რად ეპყრობიან ჩვენს ღმერთებს ზიზღით!’’-
ხელმწიფე შედგა გაოცებული,
დაჩის შეხედა მრისხანე სახით:
,,ვითომ რადა ხარ დამორცხვებული?
რისი თქმა გინდა ნეტავი ამით?’’-
,,მეფევ! განსაჯე სამართლიანად,
რომი კი იცი, თაყვანს სცემს ქრისტეს,
არ იქცევიან წაღმართიანად,
ფიქრებით ჭკუას დღედარამ ვიმტვრევ.
მსტოვარმა ასე მიამბო, თურმე,
იკრიბებიან მთავარნი ხშირად,
ამის გამგონე ,,გავსივდი გულზე,’’
თუ ნებას დამრთავ დავუჯენ ძვირად!’’-
,,მცხეთას მიამბე შენ დაწვრილებით,
მხედართმთავარო, რაც ახლა მითხარ,
უნებლიეთ თუ ვიღაცის ნებით,
დაჩი რად სდუმდი ამაზე დიდხანს?’’-
,,პირველად მეფევ! ვერაფერს მივხვდი
და ყურადღება არ მივაქციე,
მაგრამ, როდესაც ღრმად ჩავუფიქრდი
და რომაელნიც უკუ ვაქციეთ,
მხოლოდ მაშინღა გამიჩნდა აზრი,
რომ ყველაფერი რთულია ძალზე,
ბედმა გვიმუხთლა, გაწყრა არმაზი,
განკითხვის დღენი მოგვადგა კარზე;
თუ რომი შესძლებს, თუნდაც მალულად,
ქრისტიანობით იბერთა გარყვნას,
ზედმეტი განსჯა ამას არ უნდა,
წყალში ჩაგვიყრის ერისთვის ამაგს!’’-
ზურგში უეცრად ყვირილი ატყდა,
წამოწეოდნენ უკან მხედრები,
ვიღაც მებრძოლი ,,მუხლებში გატყდა,’’
მეფეს შეხედა შიშისფეთებით.
,,რა ხმაურია?’’- იკითხა დინჯად,
მეფემ და სივრცე გააპო მზერით, -
,,ჩვენო, პატრონო! გულში მაქვს ხინჯად!’’-
მხედარმა ქედში ჩაავლო ხელი
და დააჩოქა მეფის წინაშე,
მავედრებელი თვალებით მზერი -
,,ხმალი ვიშოვე ამის ჯინაზე,
როცა ავკაფეთ ჭალაში მტერი;
ღამით მომპარა, დამტოვა სახტად,
დღეს წელს შეერტყა, ყოფილა ურცხვი,
არმაზს ვფიცავარ დამასვა დამღა,
რომაელ მხედარს ძლივს გადავურჩი.
,,კმარა!’’- წარმოთქვა: ,,არ მინდა ფიცი!’’-
მიუტრიალდა ხელმწიფე მპარავს:
,,რად მოიპარე? ნუთუ არ იცი?
რომ გაგონებაც მე ამის მზარავს?-
სადაური ხარ?’’- უსწორა თვალი -
,,უჯარმელი ვარ!’’- იყო პასუხი-
,,ყველა ბრძოლაში ვიქნიე ხმალი,
სახელი ჩემი გახლავთ სალუხი;
ღარიბად ვცხოვრობ, მიჭირს მეფეო!
შვილი მყავს ექვსი, ქალია ყველა,
სხვა გზა არა მაქვს უნდა ვეფერო,
მოგეხსენებათ, ძნელია რჩენა.
გუშინღამ ვნახე ხმალი კარავში,
გულმა არ მიყო, გავქურდე სალუხ,
მე შემჩნეული არ ვარ პარვაში,
არმაზს ვფიცავარ! ვფიცავარ ნამუსს!’’-
ცხენზე ამხედრდა მეფე მირიან:
,,მომეცით ხმალი!’’- გასცა ბრძანება -
,,ქურდობის ფასი მეტად ძვირია
და ვერ უშველის ბედი თავნება.’’-
თქვა და უჩვენა დაჩოქილ ქურდზე,
მხედარს მიმართა: ,,მოსხიპე თავი,
ტანი მიიბი მაგ ცხენის კუდზე,
ნაალაფარი შეირგე ხმალი!’’