ნაწარმოებები



ავტორი: უგლავა ალექსანდრე
ჟანრი: პროზა
2 თებერვალი, 2014


ცხოვრების ჩრდილში

ნაომარი იყო ქვეყანა, ნაომარი იყო სოფელი. ნაომარ სოფელში, ნაომარი ოჯახი ღაფავდა სულს.
იყვნენ ძალიან მოხუცები, უფრო სწორად არც ძალიან მოხუცები, ძალიან მოტეხილები...
ღობე, მხოლოდ რაღაც ნაწილს საზღვრავდა ეზოსას. აივნის  კიბეს აკლდა საფეხურები. სახლი იყო საშინლად წყნარი. სოფელში რომ ვინმე ყოფილიყო სხვა მაცხოვრებელი, აუცილებლად დაინახავდა ორ მოლასლასე ლანდს, ძალიან მოხუცებს, უფრო სწორად, ძალიან მოტეხილებს. ყველა გაცლოდა სოფელს, არავის უნდოდა ცეცხლის ხაზში ცხოვრება. მოხუცებიც გაეცლებოდნენ თავის დროზე, აზრი რომ ჰქონოდა გაცლას. მათი ორი აზრი, აღმოსავლეთის კედელზე ეკიდა ჩარჩოში ჩასმული.  ომის დაწყებისთანავე დაკარგეს ორივე, მერე ქვეყანამ დაკარგა ის, რისი გულისთვისაც ორივე დაკარგეს და ხელიც ყველაფერზე ჩაიქნიეს. სოფლიდანაც იმიტომ არ გაიქცნენ რომ სიკვდილს ნატრობდნენ. სიკვდილი ხომ როცა გინდა, მაინცდამაინც მაშინ არ მოდის.  აღარც ეზოს უვლიდნენ, აღარც სახურავს, აღარც ღობეს, აღარც საქონელი დარჩათ, თითქმის არც ჭამდნენ და თვითონაც უკვირდათ ცოცხლები როგორ იყვნენ. მხოლოდ ერთხელ გამოიჩინა კაცმა ძველი ჯანი და ენერგია, როცა სახლის უკან, დიდი ტირიფის ქვეშ, საკმაოდ დიდი ორმო ამოთხარა, მერე ცოლს აჩვენა და ცოლმაც მხოლოდ თვალებით ანიშნა, რომ კმაყოფილია მისით, რომ თუ პირველი კაცი მოკვდება, აუცილებლად მიათრევს ორმომდე და მიწას მიაყრის... და თუ პირველი თვითონ მოკვდება, იგივეს ელის ქმრისგან.
ომი დამთავრებულად ითვლებოდა, დამთავრებულად თვლიდნენ ცხოვრებასაც მოხუცები.
ერთხელ, როცა ჩვეულებრივ ოთახში ერთმანეთის გვერდით ისხდნენ, არ ლაპარაკობდნენ, მხოლოდ ღრმად სუნთქავდნენ და სახურავიდან ჩამოსულ წვიმის წვეთებს უსმენდნენ, როგორ ეწვეთებოდა იატაკზე, (დიდი ხანი იყო უკვე, რაც წვიმა იცნობდა იატაკის ფიცრებს, არც კი უცდიათ სახურავის შეკეთება, არც კი გაუფიქრებიათ...) ტირილი მოისმა ბავშვის... ჯერ მელანდებაო იფიქრა კაცმა, მელანდებაო იფიქრა ქალმაც, მერე ალბათ ტურებიაო იფიქრა კაცმა, კატები იქნებიანო, ქალმა. რაღაც ტურებს არ გავსო იფიქრა კაცმა და წამოდგა, არ გავსო კატებს იფიქრა ქალმა და ისიც წამოდგა, გაიხედეს და . . .
წვიმდა, ბნელოდა,  მთვარე არ ანათებდა, ორივემ მაინც გარკვევით დაინახა ბავშვის სილუეტი მიტოვებულ ქუჩას მიყვებოდა, გულის ამოსკვნამდე ტიროდა და აქეთ-იქით  იყურებოდა. ძლივს დაეწივნენ საწყლები, ძლივს გააგებინეს, რომ ადამიანები იყვნენ და არა ალქაჯები, ძლივს ამოაღებინეს ხმა და პირველივე სიტყვაზე გული ჩაწყდათ. ბავშვი იმ ენაზე ლაპარაკობდა, რა ენაზეც ხალხი, რომლებმაც ასე უგულოდ წაართვეს აზრი მათ ცხოვრებას. ჯერ გაუკვირდათ, როცა გრძნობაში რომელმაც მოიცვა მათი სხეული, ზიზღი იცნეს, მერე ორივეს შერცხვა, თუმცა ზიზღი ჯაბნიდა სირცხვილს.
მისატოვებლად ვერ გაიმეტეს, სახლში წაიყვანეს, საჭმელი არც ჰქონდათ და არც შესთავაზეს. მალე დაეძინა ბავშვს. ორივე ცალ-ცალკე ფიქრობდა, გახედვა არ უნდოდათ ბავშვისკენ.
დილით ადრე გაიღვიძეს, ბავშვს ჯერ კიდევ ეძინა. ქალმა ეზოს გადაღმა წყაროდან ერთი სათლი წყალი მოიტანა და აივანზე უხმაუროდ დადგა, კაცი ხისგან შეჭედილ ჯორკოზე იჯდა და შორს იხედებოდა, იმაზე შორს, ვიდრე თვალით ჩანდა... წარსულში. ქალმა სულ რამდენიმე წამით უყურა დამნაშავესავით კაცს, მერე გვერდზე გაიხედა, წამით ჩაფიქრდა და ოთახში შევიდა. ბავშვს ეღვიძა, შეშინებული აცეცებდა თვალებს საბნის ქვემოდან, ქალის დანახვაზე შეკრთა, მერე ეტყობა გაიხსენა წუხანდელი ღამე, მოხუცი, სათნო სახის ქალი არ მოეჩვენა დიდ საშიშ ვინმედ, საბანი ოდნავ გადაწია და მთლიანი თავი გამოაძვრინა. თმები ჰქონდა ისე წაბლისფერი სინათლეზე, რომ ქერად ჩანს, თვალები ლურჯნი არ იყვნენ, არც თაფლისფერნი, იყვნენ ლურჯნიც და თაფლისფერნიც, ცხვირზე სულ ცოტა ჭორფლი, ჩაცვენილ თვალებს შორის ლამაზი ცხვირი იწყებოდა, ტუჩები არც ისე მსხვილი, წვრილი საერთოდ არა, კბილები არ უჩანდა. ქალი წყლის ტოლჩას ეძებდა, ბოლოს სადღაც მიგდებულს მიაგნო. აიღო. აივანზე გავიდა. წყალი გამოავლო, გაასუფთავა. მერე ბიჭთან მივიდა, ბიჭი კედელზე დაკიდებულ სურათებს უყურებდა, უკვირდა როგორ გავდნენ ის ორნი ერთმანეთს და ფიქრობდა, მართლა ორი სხვადასხვა ადამიანი იყო, თუ ერთი ადამიანის ორი სურათი. ამ დროს ქალი შეეხო, რბილად, თბილად, ნაზად, ცივი წყლით ჭუჭყიანი სახე ჩამობანა, მერე ხელები, მერე ფეხები სველი ნაჭრით გაუწმინდა, ძველი პირსახოცით შეამშრალა. ლოგინზე ჩამოსვა და ბეჭებზე საბანი შემოაფარა. გარეთ მზე იყო, ქვეყანა კრიალებდა, ნიავი არ იძროდა, ჩიტები არ ჭიკჭიკებდნენ, ცა იყო ისეთი გამჭირვალე, დანარჩენი რვაც ილანდებოდა. მაინც ეზოში მოხეკილი ფიჩხი ბუხარში შეყარა, ცეცხლი წაუკიდა. ცეცხლმა ჯერ ალოკა, მერე მიეტმასნა, მერე შეეხორცა ხეს, ტკაც, ვერ გაუძლო ხემ, უფრო სიღრმეში მიიწევდა ცეცხლი, ტკუც-ვერ უძლებდა ხე და როცა ცეცხლი მთლიანად დაეუფლა ფიჩხს, ოთახში უკვე სასიამოვნო ცეცხლის სუნი იდგა. 
საკმაოდ დათბა ოთახში, ბავშვიც ხასიათზე მოსულიყო და ბალიშს აწვალებდა, ქალი რაღაცას ჭურჭლებში გულმოდგინედ ეძებდა. მერე ერთი ქვაბი გამოათრია, თავი ახადა, სახე ელვისებურად გაუნათდა და ისევ ჩაუღამდა.  ერთ ხანს აგროვებდა ქვაბის ფსკერზე ხელებით რაღაცას და როცა მორჩა, ქვაბიდან მუჭანახევარი მჭადის ფქვილი ამოიღო.  მომცრო ქვაბზე დაყარა. იმდენივე კიდევ ერთ ქვაბს გამოსძალა, ისიც წინას დააყარა, მერე ზემოდან წყალი დაასხა რამდენიმე წუთი, ხელით ზილა, მერე ცომი გახურებულ კეცზე დადო და ჯვარი დაახატა.
--აივანზე მჭადის სუნმა მიაკითხა, მიხვდა რაც ხდებოდა შიგნით, არც ადგა, არც შეიხედა, არც რამე იკითხა. ცოტა ხანს იფიქრა აქაურზე და ისევ წავიდა შორს, იმაზე შორს, ვიდრე თვალი ოდესმე მიმწვდარა.
ცხელმა მჭადმა ბავშვს გუნება სულ გამოუკეთა, მოყვა რაღაცეების ტიკტიკს, ლაპარაკს, გულზე ლახვარივით ესობოდა ქალს მისი ლაპარაკი, თან არც ესმოდა, თან ვერც თავისას აგებინებდა, თან ფიქრი იმაზე, ხალხი რომლებმაც მისი შვილები . . . არა დღეს თავი უნდა შეიკავოს, გამოჩნდება ალბათ ვინმე, ვინც ამ ბავშვს მოიკითხავს და წაიყვანს, სულ აქ ხომ არ დარჩება, ხომ ეყოლება ამასაც ...
მაგრამ არავინ მოვიდა იმ დღეს. . .
საღამოს, როცა ისე აცივდა, რომ აივანზე ჯდომა უკვე გაუსაძლისი იყო, ფიქრებიდან დაბრუნდა კაცი. ისე ამოიხვნეშა, აშკარად ფიქრები ერჩივნა რეალობას, ცას ახედა, მთვარეს, ვარსკვლავებს, არაფერი არ უგრძვნია საერთოდ, არადა უყვარდა ადრე ვარსკვლავებიანი ცის ყურება.
სახლში შევიდა, ბავშვს ტახტზე ეძინა, თვითონ მივიდა ცოლს გვერდით მიუწვა, ცოლის ამოხვნეშაზე მიხვდა, რომ არ ეძინა, ამოოხვრით უპასუხა და ძილს დაელოდა.
როდის დაეძინა არ ახსოვს, ახსოვს დილას ძალიან ადრე, რაღაც თბილის შეხებამ გააღვიძა. ჯერ სიზმარში ეგონა თავი, მერე თვალდახუჭული ცდილობდა გამოცნობას,  გაახილა და . . .
ქალს გულში ჩაეკრა ბავშვი, ეძინა ბავშვსაც და ქალსაც, თვალზე შემხმარი ცრემლი მეტყველებდა მხოლოდ, რომ მთელი ღამე ტირილში ჰქონდა გატარებული მოხუცს. უცებ მკერდში, მარცხენა მხარეს საშინელი სიცარიელე იგრძნო, მერე სიმსუბუქე და მიხვდა კიდევ ერთი წამიც რომ გაგრძელებულიყო ეს სიმსუბუქე, ცხოვრებაც მორჩებოდა.  ნელ-ნელა საიდანღაც სიცარიელემ შევსება იწყო, გრძნობდა როგორ მძიმდებოდა მკერდში თანდათან აუტანელი სიმსუბუქე, სიამოვნება მოჰყვებოდა თითქოს ავსების პროცესს. მერე პირამდე გაივსო რაღაც შიგნით, მარცხენა ძუძუსთან. ვეღარ დაიტია და სითბო ჯერ ზემოთ აყვა, მერე რკალი გააკეთა, ხელებში წავიდა და თავში, მერე მუცელში ჩავიდა, გაათბო, მერე ფეხებში და როდესაც სასიამოვნო სიმძიმემ და სითბომ მოიცვა სხეული, გაახსენდა. პირველად, ზუსტად ასეთი რამ, დიდი ხნის წინათ იგრძნო, პირველი ძეობის მერე, ნაქეიფარ-ნაბახუსევი ცოლთან, რომ შევიდა და დაინახა, როგორ აწოვებდა ძუძუს ახალშობილს.
...შუა ღამით, სიცივისგან აძაგძაგებულმა ბავშვმა, ხელისცეცებით მიაგნო მოხუცების ლოგინს, მერე შეცოცდა და ლოგინში შეუგორდა. ქალმა მაშინვე იგრძნო და გაეღვიძა.  ვერ შეძლო ბავშვისთვის რაიმე ეთქვა, ხელები გაუწოდა, ბავშვიც მინდობილად მიეხუტა და მალე ჩაეძინა. ქალი მთელი ღამე ტიროდა და გულში იკრავდა. ამ ბავშვის სახით, ორივე შვილი მრავალჯერ ჩაიკრა გულში, ერთ ღამეში.
დილით, ქალმა რომ გაიღვიძა, მზე უკვე კარგა ხნის ამოსული იყო. ნაჯახის კაკუნი შემოდიოდა სახლში. ბავშვს ჯერ კიდევ ეძინა. ფრთხილად წამოდგა და აივანზე გავიდა.
ხმელი შეშა შეეგროვებინა კაცს ტყეში, სახლამდე მოეთრია და ეხლა მოკლეებად ჭრიდა ბუხრისთვის...
ქალს სევდიანად გაეღიმა. თვალები ჩაუწყლიანდა, მერე ქმარი და შეშის გროვაც ერთმანეთში აიბლანდა, დაიბურა. ხელი ამოისვა თვალებში. კვლავ დალაგდა ყველაფერი. კაცი ჩეხდა და ჩეხდა, მონატრებოდა კიდეც ჩეხვა, მუშაობა, მოძრაობა.
თვალები ამოიმშრალა და ქმართან მივიდა, ისე შეხედეს ერთმანეთს ორივემ, უსიტყვოდ მიხვდნენ, აზრი უბრუნდებოდა მათ ყოფნას. მერე დაიხარა, შეშა ცალ ხელზე დაიწყო, მეორეთი ზემოდან დააფარა და ოთახში შეიტანა. ისევ გაიმეორა იგივე. კაცი ჩეხდა და ჩეხდა, ნაფოტები ცვიოდა აქეთ-იქეთ, იმედის ნაფოტებით იფინებოდა ეზო.
ამ დროს, როგორც ჩვევია მთის ბუნებას, ნელ-ნელა მოღრუბვლა იწყო. ჯერ განაცრისფერდა ცა, მერე გაშავდა. ქარმაც გაიღვიძა და დაქროლა. ჩეხვა მიატოვა კაცმა და დაჩეხილი შეშის, აივნის ქვეშ შეზიდვას დაიწყო. დასველება არ შეიძლებოდა. დიდ-დიდ კონებს იღებდა და აივნის ქვეშ აწყობდა, ბრუნდებოდა, იღებდა, ისევ მიჰქონდა და აწყობდა. ერთი დიდი კონა მიიტანა და დაყარა, დაწყობილი არ ჰქონდა ბოლომდე, რომ მის ფეხებთან სამი ღერი წვრილი შეშა დაეცა, შეტრიალდა. . . ბავშვი უცებ შებრუნდა, გროვისკენ გაიქცა, ოთხ ღერს დაწვდა, ვერ მოერია, ერთი გადაუვარდა, სამი ღერი ისევ წამოიღო. მთელ ტანში გაბურძგლა და თვალის კუთხეები აეწვა ცხვირთან. “ნახე რა ვაჟკაცი” შეუძახა ბავშვს. ახალგაზრდასავით გაიქცა შეშისკენ ბავშვთან ერთად, დიდი ბღუჯა აიღო და გამოიქცა აივნისკენ, უკვე წვეთავდა, ბავშვიც მანამდე ეხმარებოდა, სანამ სულ არ შეზიდეს აივნის ქვეშ  შეშა, დასველება აღარ ემუქრებოდა, როცა სახლში შევიდნენ, კარგა გვარიანად წვიმდა უკვე, სველები იყვნენ თითქმის მთლიანად.
ქალს კიდევ ეპოვნა სადღაც მჭადისფქვილი, მჭადი ცხვებოდა. ეზოში დაკრეფილი ბალახ-ბულახიდან ფხალს კმაზავდა. სველი კაცების დანახვაზე,  კმაზვა მიატოვა, ქმარს მშრალი ტანსაცმელი გამოუტანა, ბავშვის ზომა ვერაფერი იპოვა, სველი ტანსაცმელი გახადა, საბანი შემოახურა, ტანსაცმელი ცეცხლს მიაფიცხა . . .
ამდენი ხნის შემდეგ პირველად გაუგეს ლუკმას გემო. პირველად გათბნენ. უყურეს ცეცხლს და ერთმანეთში კარგა ხანს ილაპარაკეს. პატარა ტაშტი იდგა იატაკსა და წვიმას შორის.
დილით ქალს ადრე გაეღვიძა. ბავშვს ისევ ღრმა ძილით ეძინა. ქმარს გადახედა. ამდგარიყო. აივანზე გავიდა, წვიმას გადაეღო. არც ეზოში იყო კაცი, არც ეზოს მიღმა ჩანდა. ფქვილიც აღარ იყო სახლში, არც რაიმე სხვა საჭმელი. ჩავიდა ძირს, ისევ კეჟერა ფხალი მოძებნა, ცეცხლი დაანთო. წყალი აადუღა. მოთუშა. მერე სახლის უკანა მხარეს გაკიდებულ თითქმის ცარიელ, ყავისფერ ჩულქიდან კაკლები ამოიღო. დატეხა, ზოგი ფუტურე იყო. მაინც შეაგროვა საკმარისი. ფხალეულს შეურია. ცოტა გამოვიდა. მხოლოდ ბავშვს აჭამა, თვითონ პირი არ დააკარა. კაცი არ ჩანდა. შუადღემ გადაიარა, მაინც არ ჩანდა.
ბავშვი აივანზე თამაშობდა, უცებ წამოიყვირა რაღაც და ოთახში შევარდა. ხელს გარეთ იშვერდა. ქალი გაყვა აივანზე და შეხედა, გზაზე მისი ქმარი მოდიოდა, ზურგზე უზარმაზარი ტომარა ეკიდა, ცალ ხელშიც დიდი ტომარა ეჭირა, მეორეშიც სამი შედარებით პატარა ცელოფნის პარკი. ერთიდან სამი პატარა ბუმბულიანი თავი მოჩანდა, დანარჩენებიდან, ერთი კარტოფილით იყო სავსე, მეორე სხვადასხვა პროდუქტებით. ზურგზე პურისფქვილით სავსე ტომარა ეკიდა, ხელში, მეორე ტომარაც ხახვით, ნიორით, სტაფილო-ჭარხლით და ბადრიჯანით  იყო სავსე. წელზე თოკი ჰქონდა მიბმული, თოკის ბოლოში, თეთრი თხა მობაკუნობდა.
ეტყობოდა სიქა ჰქონდა გამძვრალი. მაინც მოდიოდა. ცოლი შუა გზაზე შეეგება, ტომრები ჩამოართვა, თან გაკვირვებული იყო, თან გახარებული. ტუჩებს თავს ვერ უყრიდა, ბავშვი თიკანს მიზდევდა და წვერზე ექაჩებოდა.
ყველაფერს მაშინ მიხვდა ქალი როცა სხვენზე, სადაც ძველი  საგვარეულო თოფი ინახებოდა არაფერი დახვდა. მიხვდა და გაორმაგებული ძალით დაიწყო გარჯა. ჯერ მივიწყებული, ძველი, დანესტიანებული თეთრეული ამოალაგა და გაამზეურა, მერე თავისი შვილების ბავშვობის ტანსაცმელი ამოჩხრიკა,  რაღაცეები მოაჭრა, რაღაცეები მიაკერა და ბავშვს მოარგო. სახლის წინ, სადაც ადრე ბოსტანი იყო კვლავ იგრძნო მიწამ ფოლადის სიცივე და ორ-სამ დღეში სახლი აღარ ჰგავდა მიტოვებულს. ეზოში ქათმები დაკრიახებდნენ, თხა კიკინებდა, მამალი ყიოდა, ბავშვის კისკისი კვეთდა არემარეს. ეზო გამწვანდა, გაფერადდა, ღობე გამთელდა, კიბეს საფეხური შეუხორცდა.
ერთ საღამოსაც, როცა ჩვეულებისამებრ ცოლ-ქმარმა ჭამის წინა ლოცვა დაასრულა, მათ ბედნიერებას საზღვარი არ ჰქონდა, როცა დედაბრის მოტეხილი ხმით ნათქვამ ამინს და კაცის ბოხი ხმით ნათქვამ ამინს შეემატა ზარის წკრიალივით “ამინ” და ორივემ ეს ხმა გულში შეადარეს, ქალმა, როცა პირველად დაუძახა შვილმა დედა, იმას და კაცმა, როცა პირველად გაიგონა სიტყვა “მამა”.
“ამინ” იყო პირველი სიტყვა. ქართულს იწყებდა ბავშვი.
მეორე დილით, საუზმის შემდეგ, კაცმა დაავლო ხელი ბარს და სახლის უკან თხრილთან მივიდა, ამოვსება დაუწყო. ბავშვი ახლო-მახლო დარბოდა, ხან საწყალ თხას დასდევდა, ხან ქათმებს, ხან კალიებს. ხან კაცთან მივიდოდა, აკვირდებოდა, ერთ გოროხს დაწვდებოდა, თხრილში ისროდა. ეხმარებოდა. მზე სხივებს ატანდა ტირიფის ჩრდილში. სახეზე ელაციცებოდათ სხივები ბავშვსა და კაცს. ასე მოკუმა ულუკმოდ, გაღებული პირი მიწამ.
სამი თვის შემდეგ ბავშვი თითქმის გამართულად საუბრობდა ქართულად, ასწავლეს ქართული ლექსები, ისწავლა თავისით ზღაპრები, ასწავლეს სიმღერებიც. ერთი წლის შემდეგ დაბრუნება დაიწყეს სოფელში გაქცეულებმა, დაბრუნდნენ ჯერ მოხუცები, მერე არც ისე მოხუცები და მერე ახალგაზრდებიც. ცხოვრება ნორმალურ კალაპოტს დაუბრუნდა. დრო გადიოდა.
ცხრა წლის შემდეგ, ჩვენი მოხუცების ჭიშკართან მანქანა გაჩერდა. გადმოვიდნენ, დაიძახეს. შეიპატიჟეს, შევიდნენ. ჩვენო ასე და ასეო, აქამდე ვერ მოვახერხეთო, გვაპატიეთო, მადლობთ ყველაფრისთვისო, თქვენი მოვალე ვიქნებითო...
მოხუცები ელოდნენ ამ დღეს, ცხრა წელიწადი ელოდნენ და მოვიდა ეს დღეც. ბიჭს ისედაც არაფერს უმალავდნენ, ახსნა არ გაჭირვებიათ, დაყოლიება კი. ისევ მოხუცებმა დაიყოლიეს, შენებთან უნდა წახვიდე შვილოო, შენს მშობლებთანო, ჩვენ სად წავალთო, ზაფხულობით ჩამოგვაკითხავ ხოლმეო, შენი არ არის ეს სახლიო, ეს ეზოო... ზაფხულობით ჩამოგვაკითხავ ხოლმეო, ცრემლი ახრჩობდათ და მაინც იძახდნენ, ზაფხულობით მაინცო. . . ბოლოს მაინც დაჰყვა ბიჭი, არ უნდოდა, მაგრამ ასე ჯობია შვილოო, შენი მომავლისთვისო, ჩვენისთვისაცო. შენ, რომ ნასწავლი იქნები ჩვენც მოგვხედავო, აქ ვეღარაფერს ისწავლიო, შენს სისხლს და ხორცს უნდა წაყვეო, მერე ჩვენც არ დაგვივიწყოო. . . ზაფხულობით მაინცო. . .
ქალმა დიდხანს კოცნა ბიჭი, ტიროდა, კოცნიდა, ლოცავდა, ეხვეწებოდა შენი სახლია ესეც და ნუ მიატოვებო, ჩვენც ნუ მიგვატოვებო. აივნიდან ვერ ჩამოყვა, ფეხები არ ემორჩილებოდა. კაცმა ჩააცილა, ჭიშკართან ჩაიკრა გულში, იგივეები უთხრა, სულ სხვა სიტყვებით. ცრემლები ვერ შეიკავა, აბა შენ იციო, ჩვენ აქ ვიქნებითო.
ჩაიჯინეს ბიჭი მანქანაში და წავიდნენ. მზე ჩადიოდა შორს. დიდხანს უყურეს მანქანას მოხუცებმა, როცა თვალს მიეფარა ქალი ოთახში შევიდა. კაცმა კიდევ იყურა იქეთ რამდენიმე წუთს. მერე შებრუნდა, ქალი აივანზე ვერ დაინახა, ავიდა, აივანზევე მოესმა ქვითინი. ოთახში შევიდა. ქალი ტახტზე იჯდა და ტიროდა. მივიდა, ხელი მოხვია,  გულში ჩაიკრა და ვეღარ შეიკავა თავი, რაღაცამ რაღაცა გაანგრია და ენგურივით წამოვიდა ცრემლი.
  მზე კარგა ხნის ჩასული იყო, თუმცა ჯერ ისევ ნათელი იდგა. ეზოც და სახლიც სამარისებურ სიჩუმეს მოეცვა. თითქოს სოფელშიც არავინ იყო მცხოვრები.
მდუმარება, უცებ დაარღვია  ჭიშკრის ჭრიალმა. რამდენიმე წამში უკვე კიბის საფეხურები ჭრიალებდნენ. აჩქარებული ფეხის ხმა გაისმა აივანზეც და ოთახის კარი შეაღო ბიჭმა. . .
ტახტზე იყვნენ ჩამომსხდარნი. კაცს, ქალის თავი ჰქონდა გულში ჩაკრული, თავი ცოლის თმებში ჩაერგო. სახეზე ცრემლი შეშრობოდათ ორივეს.
ვერც ერთმა უპასუხა კოცნაზე ბიჭს. . .
                                                                                            .            .            .

მერე მე აღარ ვიცი რა როგორ მოხდა, ვიცი მხოლოდ ის, რომ მის მერე ბევრი წელი გავიდა, რომ მე ახლა ღვინო მეკიდება უკვე. აგერ ვზივარ ბებერი ტირიფის ხის ქვეშ, პატარა მაგიდასთან და მეგობრის სადღეგრძელოს ვუსმენ. კალთაში პატარა ბიჭი მიზის, მეგობარს პატარა გოგო. ორი ბიჭიც იქვე ერთობიან, ბალახში აგორავებენ ერთმანეთს. . . ჩემი მეგობარი ამბობს მეათასედ, რომ მის შვილებს მისი ძმების სახელები ჰქვიათ, რომ ძმები ომში დაკარგა და რომ მე, შევამჩნიე ალბათ მისაღებ ოთახში ორი ერთნაირი ღიმილი აღმოსავლეთის კედელზე. ამ პატარა გოგოს თურმე ბებიის სახელი ჰქვია და ამას, რომელიც მე მაზის მუხლებზე, ბაბუასი. ღვთის წყალობით ბედნიერია, რომ არაფერი  უჭირთ. მისი ცოლი ცხელ ხაჭაპურს გვიდებს ტაბლაზე და მე მეგობარს ხუმრობით ვეკითხები,  რა დააშავა სიდედრ_სიმამრმათქო, ,,არ დააშავებენ არც მაგენი”, მპასუხობს სხარტად, თან ცოლის გაბერილ მუცელზე მოფერებას ცდილობს  და თვალს მიკრავს, ეცინება. ოჰ, ოჰ, ოჰ, ეღიმება ცოლსაც და მე ვხარხარებ. . .
იქვე რამდენიმე მეტრში დიდი, ყურძნის მტევნებიანი ლოდია. ზედ წარწერა, სახელი კაცის და სახელი ქალის... და ერთი გვარი. ესაა სულ.
პატარა, სახეზე მითათუნებს ხელს და ვხედავ “ხაპაჭური” მეუბნება. მე ვიღებ ერთ ნაჭერს და ვაწვდი, ლოღნის და ვამჩნევ სახეზე მზის სხივი დასთამაშებს, თვალს ვაყოლებ მზის სხივს და ვხედავ დახვრეტილი აქვთ მზის სხივებს ტირიფი. ერთი ისეთივე სხივი ჩემს მეგობარს დასთამაშებს, ერთი პატარა გოგოს, ორიც იმ ორს დასდევს ბალახზე, რომ გორაობენ. ცოლის თმებშიცაა გაბლანდული ერთი სხივი და მეც მარჯვენა ლოყაზე სითბოს ვგრძნობ და ვხვდები:
არ არსებობს არანაირი ჩრდილი, სადაც სინათლის სხივი ვერ გაატანს და
მიხარია . . .


კომენტარები ილუსტრაციები რეცენზიები