ნაწარმოებები


"რევაზ ინანიშვილის სახელობის ლიტერატურული კონკურსი"     * * *     დაწვრილებით ფორუმზე https://urakparaki.com/?m=13&Theme=1545

ავტორი: თემური57
ჟანრი: პოეზია
7 აგვისტო, 2013


ჰიმნი ქართულ ღვინოს

A                    ჰიმნი ქართულ ღვინოს

                                                  ,,ინ ვინო ვერიტას” !
                                                  ,,ღვინოშია ჭეშმარიტება” !
                                                              ლათ. გამონათქვამი.

                              მიწას საჩუქრად უძღვნის უფალი,
                          ყველას, ვისაც კი სჭირდება იგი,
                          მოდით, მოვხადოთ ,,ჭური უხადი,”
                          რადგან გრძელია მთხოვნელთა რიგი
                          და ვადღეგრძელოთ შემქნმელი ქვეყნის,
                          სამადლობელი დავცალოთ თასი,
                          მიწის მი|ღება გადავდოთ მერმისს,
                          უფლის დიდებას მეტი აქვს ფასი;
                          ქართველნი მშვიდად მიუსხდნენ ტაბლას,
                          საგალობელი მიუძღვნეს გამჩენს:
                          ,,რადგან წილისყრას სიძნელე ახლავს,
                          ღმერთის ბოძებულს ვიკმარებთ ნამცეცს”-
                          თქვეს და ჩაწურეს ხახაში სითხე,
                          ზარხოშის მადლით ეახლნენ უფალს:
                          ,,თუ, მთლად გვიანი არ არის ვიდრე,
                          ,,მიწის ნაგლეჯი” გვაჩუქო უნდა,
                          ჰე! შემოქმედო, ხვავის და მადლის,
                          მარტონი ვიშვით ქართველნი ქვეყნად,
                          ძრო გავუსინჯეთ ჩეროში სასმისს,
                          უფლის დიდება წარმოვთქვით ერთხმად;
                          თუ არ შეგვხვდება ჩვენ მიწა შენი,
                                    -2-
                          გულს არ გავიტეხთ არ ვართ ჩვეულნი,
                          დიდხანს ვიარეთ, გზა გვედო ძნელი,
                          გვინდა, რომ გავხდეთ შენი რჩეული;”
                          გაოცებული დარჩა უფალი,
                          ირგვლივ მოავლო ღიმილით მზერა:
                          ვხედავ, ყოფილხართ ერი გულადი,
                          დაგიფასდებათ ჭირი და თმენა;
                          ჩემთვის შემომრჩა მიწა ედემის”-
                          წარმოთქვა უცებ ღმერთმა ქართულად -
                          ,,რადგან წუწუნი აღარ ეგების,
                          მიიღეთ იგი ჩემგან საჩუქრად!
                          შეხედეთ ვაზებს, ქარვისფერ მტევანს,
                          მათ ცისარტყელამ მოუწნა რკალი,
                          თქვენგან ქართველონო, მოვითხოვ მძევალს,
                          უფლის დაგრჩებათ ამ ქვეყნად ვალი;
                          წუთისოფელი ათენეთ თქვენი,
                          მუდამ გიჭრიდეთ მკლავი და აზრი,
                          დამილოცნიხართ, გზა გედოთ გრძელი,
                          ვალი გაიღეთ, ახარეთ ვაზი” !


                            ოჯალეში
                            - ღვინო არა მაქვს სტუმარო, ჩემი,
                          მაგრამ შეგასმევ სუფთა ოჯალეშს,
                          მზეზე კიაფობს წითEლი ფერი,
                          ჭირი მოვჭამე წუხელ მოყვარეს;
                          აღდგომას უნდა გაეხსნა ქვევრი,
                          ხათრის გატეხვა ვერ შეძლო ჩემთან,
                                      -3-
                          სუფრას მივუსხდეთ, დავლიოთ ძღვენი,
                          ,,ვალი გავქვითოთ” და წარვსდგეთ ღმერთთან. -


                              ძველშავი
L                          ალისფრად ბრჭყინავს ჭიქაში ღვინო,
                          ღვინო კი არა, ზედაშე სუფრის,
                          ზენამ გაკურთხოს ძველშავის ძირო,
                          შენი ნაჟური მადლია სუფრის.


                          ციცქა - ცოლიკაური
                            მარნის კუთხეში ტაბლა და ძეწნა,
                          ლობიო ქოთნით, ყველი და მჭადი,
                          მასპინძლის ყელი, თითებით ხვეწნა:
                            - თუ ვაჟკაცი ხარ, ადე და წადი! -


                              ქინძმარაული
                              გაპოხილია წინაპრის სისხლით,
                            ქართული მიწის გოჯიც პატარა,
                            გაზომილია ,,ტკივილი მისხლით,”
                            ღალატი მოყვრის, მოძმის გატანა;
                            იხსენებს წარსულს ხელში ფიალით,
                            სუფრის თამადა დასცქერის ღვინოს
                            და ბედისწერის ჩარხის ტრიალით,
                            მამულს ავედრებს ჯვარსა და ნინოს.

                                        -4-

                              საფერავი
                              მწვადი შამფურზე,
                            ,,უმზეური,”
                            მჟავით და შოთით,
                            ოჰ, ეს თამადა უდღეური
                            ლობიოს ქოთნით,
                            ორიოდ ბოთლი,
                            გამოცლილი
                            ხვეწნით და რიდით,
                            ერთი ,,კინკილა სადღეგრძელო,”
                            ნათქვამი რიხით.


                              ხვანჭკარა
                              თითის დაქნევით შეგრისხავს,
                            სუფრის თამადა ,,ჩანჩალა,”
                            თუ იტყვი ღვინო შემისვამს
                            და არ შეგისვამს ხვანჭკარა.


                              მწვანე
                              - უჰ, რა ღვინოა?
                            რახია მდარე! -
                            - რას ამბობ კაცო!
                            ეგ, მზეა მწვანე!


                                          -5-

                              ქვიშხური
                              სადაც
                            არ არის მზის გული,
                            იქ,
                            არ მწიფდება
                            ქვიშხური.


                              ალადასტური
                              ორი რამ არის
                            მაცდური,
                            ქალი
                            და ალადასტური.


                              კრახუნა
                              - მიდი, შემისვი,
                            ეგ სასმისი, ჩემო გლახუნა
                            და მიდღეგრძელე წინაპრების
                            გვარი და ჯიში! -
                            - მაგას ვერ დავლევ, რა ღვინოა?
                            სუფთა ,,კრახუნა” ?
                            რაღაც არ მჯერა,
                            დალევის დროს თან დაკრავს ,,ქიში” !
                            - შენ არ გცოდნია
                            ღვინის გემო, ,,დალახვროს ეშმამ” !

                                        -6-
                            ამ ღვინის მადლით,
                            შემისვია კულა და ხაპი,
                            უნდა შეგაკრთოს,
                            შეგაშფოთოს დალევის ეშხმა,
                            შენ უნდა გასვას კაცმა მხოლოდ
                            ,,ადესის შვლაპი” !


                              . . .
                              მოდით, შევავსოთ,
                            ეგ სასმისი, დარდით და ფიქრით,
                            გავტეხოთ ღამე,
                            მოვეფეროთ ღვინოში მამულს,
                            იმ დღის დალოცვით გავიხაროთ,
                            როცა კვლავ ვიტყვით:
                            - მაშ, გაუმარჯოს ქართველებო!
                            ყველაფერ ქართულს! -
                            ვაზის მკლავებში ნანანავებ
                            წინაპართ სულებს,
                            ,,დვრიტას ფუძისას,”
                            რვალის სახნისს,
                            გაფერილ ხანჯალს,
                            სისხლით და ბრძოლით,
                            ჭირთათმენით გავლებულ ხნულებს,
                            ჯვარზე გაკრული შემოქმედის
                            სისხლიან სამსჭვალს.”
                            დიად ოცნებას,
D
                                        -7-
                            დიდგორის ველს, ხრესილს, ბასიანს,
                            კრწანისის ტკივილს,
                            დამარცხების ცრემლიან მზერას,
                            ზღაპრებს და მითებს
                            და ცისკარას არაკს საზრიანს,
                            უფლის სამოთხეს,
                            აბოლებულ წინაპრის კერას;
                            მოდით, შევავსოთ
                            ეგ სასმისი დარდით და ფიქრით,
                            გავტეხოთ ღამე,
                            მოვეფეროთ ღვინოში მამულს,
                            იმ დღის დალოცვით გავიხაროთ,
                            როცა კვლავ ვიტყვით,
                            - მაშ, გაუმარჯოს ქართველებო!
                            ყველაფერ ქართულს! -

                                                         
                                                              10. 04. 11წ
                                                                ქ. საჩხერე









                                          -8-

                        ჰიმნი ქართულ ქუდს
                                   
                                              შემთხვევით გონებაში ამომიტივტივდა
                                              ქართული ქუდების მრავალფეროვნების
                                              შესახებ ორიგინალური აზრი;
                                              დავასკვენი, რომ ქუდი, ამათუიმ ეთნოსის,
                                              ერის, ხასიათია.
                                                                        ავტორი.

                                              ,,მე, ჩემი ქვეყნის ქუდი მახურავს,
                                              ჩემი ერთგული დევებით სავსე.”
                                                                        ოთარ ჭილაძე

                              ზღაპრის სიკეთე ისევ აღსრულდა,
                            მზე ამობრწყინდა უძირო ცაზე,
                            ძმადნაფიცად მყავს დევი ,,ცხრაქუდა”
                            და ოქროს ჩიტი მაზია მხარზე;
                            ვიყავ ,,უჩინი,” გავხდი ,,მაჩინი,”
                            ასფურცელა და მძლეთამძლე გმირი,
                            არშინით ვზომე ზღაპრის მანძილი,
                            წიქარა ხარის მაჩუქეს სტვირი;
                            ხელთ მზეჭაბუკის მეჭირა ხმალი,
                            ,,რკინის მიკვნეტელი” სიკეთის ძალა,
                            ,,ეშმაკს ცხვირიდან ვადინე ძმარი,”
                            ბრძოლით ავიღე ,,ქაჯეთის ყალა.”
                            არ მიმაჩნია ზეცა მე ქუდად,
                            ,,რკინის ქალამნად” დედახმელეთი,
                                          -9-
                            მამულის ქუდი მეხურა მუდამ,
                            ჩირაღდნის შუქით ვჩაგრე ბნელეთი.
                            წინაპრის სისხლი ,,ძარღვებში ყივის,”
                            ჩემი ზღაპრების მადლი და ნიჭი,
                            მშფოთვარე სული მამულზე ჩივის,
                            მომავალს უმზერს ,,შავლეგი ბიჭი.”


                            ჩაფხუტი
                              ბრძოლის ყიჟინა კვლავ გვიხმობს ველზე,
                            ჩაფხუტით თავზე, სატევრით ხელში,
                            სიკვდილ-სიცოცხლე ჰკიდია ბეწვზე,
                            ბოღმა გაჩრილა ბურთივით ყელში.
                            ,,ღალატის სუნი” ამძიმებს აზრებს
                            და ბორგავს სული დაღვრილი ფიქრად,
                            ნუთუ, ჩაფხუტი ეხურა თავზე,
                            ყორღანაშვილის საძეო ბიჭსაც?!


                          ქუდი მეფეთა
                              ო! რა მძიმეა გვირგვინი მეფის,
                            გაორებული სული და ხორცი,
                            გზა დაულოცო აწმყოში მერმისს,
                            ქვეყნად დატოვო ,,პატარა ბორცვი;”
                            მე, ახლა ვეტრფი იმ სიბრძნის მიჯნას,
                            ,,პატარა კახის” ჩალმიან ნაღველს,
                            მსხვერპლი სჭირდება სანუკვარ მიზანს,
                            რწმენას უფლისას, მამულის ნათელს.
                                        -10-

                        მთიელთა ბოხოხი
                              მთიელი კაცის ბუნების ,,ნიში,”
                            მისი გულივით ფიცხი და საღი,
                            შეუპოვარი, მომგვრელი შიშის,
                            კლდედ გადმომდგარი ჯიხვივით ლაღი.


                        იმერული ფაფანაკი
                              სატირით ნიღბავს კეკლუც იმერელს,
                            როცა დაიდებს თავზე ფაფანაკს,
                            მერე, სიცილი უცბად იფეთქებს,
                            მოულოდნელად შეგყრის ,,ფათარაკს.”


                        მეგრული ყაბალახი
                              ფიცხი მეგრელის ფრთხილი ნაბიჯი,
                            იდუმალებით მზირალი თვალი,
                            ღამე სინათლის შუქით ნაჯიჯგნი,
                            ,,თეთრშუბლა” ცხენზე შემჯდარი ალი.


                        კახური ქუდი
                              მოიქცევ მუჭში, მოიწმენდ სახეს
                            და დაახეთქებ ბრაზით მიწაზე,
                            ორთაბრძოლაში მოიხვეჭ სახელს,
                            მერე, იმღერებ მტრების ჯინაზე.
                                      -11-

                        აჭარული ყაბალახი
                              განდაგანა მხიარული,
                            მობლაყუნე სიარული,
                            მოტეხილი-მიტეხილი,
                            როგორც დიდი ქარტეხილი;
                            აფრენილი შევარდენი,
                            იქ ნიაზი, აქ ვარდენი,
                            ,,ხორუმი” და ,,აჭარული,”
                            დედალი და ხაჭაპური.


                              . . .
                              სინდის-ნამუსი შევამკეთ ქუდით
                            და ქუდზე-კაცით ვათენეთ დღენი,
                            ,,ქვა ვასროლინეთ დამპყრობელს კუდით,”
                            გამოვიარეთ ცხოვრება ჭრელი;
                            ქუდი მოვარგეთ ქართულ ხასიათს,
                            ,,არშინით ვზომეთ” სიტყვა მართალი,
                            სისხლი ვანთხიეთ დიდგორს, ბასიანს,
                            მაინც გავხედნეთ ბედი ვანდალი;
                            თუმცა ვიციდით დახვედრა მოყვრის,
                            მოშვლეპა ქუდის, მოდრეკა ქედის,
                            მხარში შედგომა ჭირში მყოფ მოძმის
                            და სევდიანი ,,სიმღერა გედის.”
                            ჟამის სიმუხთლემ დაგვაკლო ვერა,
                            კვლავ ლაღად უსტვენს ტოროლა ცაში,
\                          ნამუსის-ქუდმა შეგვმატა რწმენა,
                                      -12-
                          შეგვასისლხორცა შეგვკონა ძნაში.


                          მანდილი
                              დედა-მშობელი,
                            დედა-მიწა, დედა-სამშობლო.
                            დედა-ქართვლისა,
                            დედა-ბოძი და დედა-ფუძე;
                            ჩვენი სიწმინდე,
                            დედა-ენა ზეცით ნაშობი,
                            ამოკაწრული მარადისად
                            ქართველთა გულზე;
                            თამარის ლოცვა,
                            ნინოს ჯვარი, რწმენა ღვთიური,
                            ტიტინი ბავშვის,
                            დედის-ნანა, აკვანი იფნის,
                            წინაპართ სისხლით გაჟღენთილი
                            მიწა მზიური
                            და საოცარი აღმაფრენა
                            ქართული ნიჭის.


                          ლეჩაქი
                              თუ შედრკეს გული,
                            ,,ხორცმა” შობოს შიში ეული,
                            ზურგი აქციოს
                            წინაპართა ,,გათელილ მიზანს,”
                            დე! დაიფერფლოს, 
                                        -13-
                            დაისეროს,
                            დალპეს სხეული
                            და არ ეღირსოს ჩემს საფლავზე
                            დაჭკნობა მიხაკს.


                          ჩიხთი - კოპი
                              არსი ცხოვრების ყოფილა ქალში,
                            რადგან ედემი გათიშა ორად,
                            ადამმა სული ,,გაქვითა ვალში,”
                            რომ დარჩენოდა მას ევა ცოლად.
                            როგორ უხდება ქალს ჩიხთი-კოპი,
                            სატანის ჟინი მატებს სინაზეს,
                            ქალიდან გვიმზერს წყეული ძლოკვი,
                            რომელიც იპყრობს ყველა სიმაღლეს.


                              . . .
                              - სადაც წახვალ,
                          დაიხურე შენ იმ ქვეყნის ქუდი,
                          ფიქრებსა და ოცნებებზე
                          დაიდევი ხუნდი -
                          ასე გვმოძღვრავს ეს ანდაზა,
                          ჭეშმარიტი სიბრძნე,
                          თორემ,
                          ერთი გაგიხდება
                          სიგანე და სიგრძე.
                          მაგრამ
                                      -14-
A                        ამას არ დაგიდევს,
                          მხოლოდ ერთი ერი,
                          რადგან ქუდით არ ირჩევა
                          მოყვარე და მტერი;
                          სადაც წავაAარ მიჰყვება
                          მას აზრები მრუდი,
                          ქართველს
                          თავზე მუდამ ხურავს
                          თავის ქვეყნის ქუდი.

                                                            17. 04. 11წ.
A                    ჰიმნი ქართულ ღვინოს

                                                  ,,ინ ვინო ვერიტას” !
                                                  ,,ღვინოშია ჭეშმარიტება” !
                                                              ლათ. გამონათქვამი.

                              მიწას საჩუქრად უძღვნის უფალი,
                          ყველას, ვისაც კი სჭირდება იგი,
                          მოდით, მოვხადოთ ,,ჭური უხადი,”
                          რადგან გრძელია მთხოვნელთა რიგი
                          და ვადღეგრძელოთ შემქნმელი ქვეყნის,
                          სამადლობელი დავცალოთ თასი,
                          მიწის მი|ღება გადავდოთ მერმისს,
                          უფლის დიდებას მეტი აქვს ფასი;
                          ქართველნი მშვიდად მიუსხდნენ ტაბლას,
                          საგალობელი მიუძღვნეს გამჩენს:
                          ,,რადგან წილისყრას სიძნელე ახლავს,
                          ღმერთის ბოძებულს ვიკმარებთ ნამცეცს”-
                          თქვეს და ჩაწურეს ხახაში სითხე,
                          ზარხოშის მადლით ეახლნენ უფალს:
                          ,,თუ, მთლად გვიანი არ არის ვიდრე,
                          ,,მიწის ნაგლეჯი” გვაჩუქო უნდა,
                          ჰე! შემოქმედო, ხვავის და მადლის,
                          მარტონი ვიშვით ქართველნი ქვეყნად,
                          ძრო გავუსინჯეთ ჩეროში სასმისს,
                          უფლის დიდება წარმოვთქვით ერთხმად;
                          თუ არ შეგვხვდება ჩვენ მიწა შენი,
                                    -2-
                          გულს არ გავიტეხთ არ ვართ ჩვეულნი,
                          დიდხანს ვიარეთ, გზა გვედო ძნელი,
                          გვინდა, რომ გავხდეთ შენი რჩეული;”
                          გაოცებული დარჩა უფალი,
                          ირგვლივ მოავლო ღიმილით მზერა:
                          ვხედავ, ყოფილხართ ერი გულადი,
                          დაგიფასდებათ ჭირი და თმენა;
                          ჩემთვის შემომრჩა მიწა ედემის”-
                          წარმოთქვა უცებ ღმერთმა ქართულად -
                          ,,რადგან წუწუნი აღარ ეგების,
                          მიიღეთ იგი ჩემგან საჩუქრად!
                          შეხედეთ ვაზებს, ქარვისფერ მტევანს,
                          მათ ცისარტყელამ მოუწნა რკალი,
                          თქვენგან ქართველონო, მოვითხოვ მძევალს,
                          უფლის დაგრჩებათ ამ ქვეყნად ვალი;
                          წუთისოფელი ათენეთ თქვენი,
                          მუდამ გიჭრიდეთ მკლავი და აზრი,
                          დამილოცნიხართ, გზა გედოთ გრძელი,
                          ვალი გაიღეთ, ახარეთ ვაზი” !


                            ოჯალეში
                            - ღვინო არა მაქვს სტუმარო, ჩემი,
                          მაგრამ შეგასმევ სუფთა ოჯალეშს,
                          მზეზე კიაფობს წითEლი ფერი,
                          ჭირი მოვჭამე წუხელ მოყვარეს;
                          აღდგომას უნდა გაეხსნა ქვევრი,
                          ხათრის გატეხვა ვერ შეძლო ჩემთან,
                                      -3-
                          სუფრას მივუსხდეთ, დავლიოთ ძღვენი,
                          ,,ვალი გავქვითოთ” და წარვსდგეთ ღმერთთან. -


                              ძველშავი
L                          ალისფრად ბრჭყინავს ჭიქაში ღვინო,
                          ღვინო კი არა, ზედაშე სუფრის,
                          ზენამ გაკურთხოს ძველშავის ძირო,
                          შენი ნაჟური მადლია სუფრის.


                          ციცქა - ცოლიკაური
                            მარნის კუთხეში ტაბლა და ძეწნა,
                          ლობიო ქოთნით, ყველი და მჭადი,
                          მასპინძლის ყელი, თითებით ხვეწნა:
                            - თუ ვაჟკაცი ხარ, ადე და წადი! -


                              ქინძმარაული
                              გაპოხილია წინაპრის სისხლით,
                            ქართული მიწის გოჯიც პატარა,
                            გაზომილია ,,ტკივილი მისხლით,”
                            ღალატი მოყვრის, მოძმის გატანა;
                            იხსენებს წარსულს ხელში ფიალით,
                            სუფრის თამადა დასცქერის ღვინოს
                            და ბედისწერის ჩარხის ტრიალით,
                            მამულს ავედრებს ჯვარსა და ნინოს.

                                        -4-

                              საფერავი
                              მწვადი შამფურზე,
                            ,,უმზეური,”
                            მჟავით და შოთით,
                            ოჰ, ეს თამადა უდღეური
                            ლობიოს ქოთნით,
                            ორიოდ ბოთლი,
                            გამოცლილი
                            ხვეწნით და რიდით,
                            ერთი ,,კინკილა სადღეგრძელო,”
                            ნათქვამი რიხით.


                              ხვანჭკარა
                              თითის დაქნევით შეგრისხავს,
                            სუფრის თამადა ,,ჩანჩალა,”
                            თუ იტყვი ღვინო შემისვამს
                            და არ შეგისვამს ხვანჭკარა.


                              მწვანე
                              - უჰ, რა ღვინოა?
                            რახია მდარე! -
                            - რას ამბობ კაცო!
                            ეგ, მზეა მწვანე!


                                          -5-

                              ქვიშხური
                              სადაც
                            არ არის მზის გული,
                            იქ,
                            არ მწიფდება
                            ქვიშხური.


                              ალადასტური
                              ორი რამ არის
                            მაცდური,
                            ქალი
                            და ალადასტური.


                              კრახუნა
                              - მიდი, შემისვი,
                            ეგ სასმისი, ჩემო გლახუნა
                            და მიდღეგრძელე წინაპრების
                            გვარი და ჯიში! -
                            - მაგას ვერ დავლევ, რა ღვინოა?
                            სუფთა ,,კრახუნა” ?
                            რაღაც არ მჯერა,
                            დალევის დროს თან დაკრავს ,,ქიში” !
                            - შენ არ გცოდნია
                            ღვინის გემო, ,,დალახვროს ეშმამ” !

                                        -6-
                            ამ ღვინის მადლით,
                            შემისვია კულა და ხაპი,
                            უნდა შეგაკრთოს,
                            შეგაშფოთოს დალევის ეშხმა,
                            შენ უნდა გასვას კაცმა მხოლოდ
                            ,,ადესის შვლაპი” !


                              . . .
                              მოდით, შევავსოთ,
                            ეგ სასმისი, დარდით და ფიქრით,
                            გავტეხოთ ღამე,
                            მოვეფეროთ ღვინოში მამულს,
                            იმ დღის დალოცვით გავიხაროთ,
                            როცა კვლავ ვიტყვით:
                            - მაშ, გაუმარჯოს ქართველებო!
                            ყველაფერ ქართულს! -
                            ვაზის მკლავებში ნანანავებ
                            წინაპართ სულებს,
                            ,,დვრიტას ფუძისას,”
                            რვალის სახნისს,
                            გაფერილ ხანჯალს,
                            სისხლით და ბრძოლით,
                            ჭირთათმენით გავლებულ ხნულებს,
                            ჯვარზე გაკრული შემოქმედის
                            სისხლიან სამსჭვალს.”
                            დიად ოცნებას,
D
                                        -7-
                            დიდგორის ველს, ხრესილს, ბასიანს,
                            კრწანისის ტკივილს,
                            დამარცხების ცრემლიან მზერას,
                            ზღაპრებს და მითებს
                            და ცისკარას არაკს საზრიანს,
                            უფლის სამოთხეს,
                            აბოლებულ წინაპრის კერას;
                            მოდით, შევავსოთ
                            ეგ სასმისი დარდით და ფიქრით,
                            გავტეხოთ ღამე,
                            მოვეფეროთ ღვინოში მამულს,
                            იმ დღის დალოცვით გავიხაროთ,
                            როცა კვლავ ვიტყვით,
                            - მაშ, გაუმარჯოს ქართველებო!
                            ყველაფერ ქართულს! -

                                                         
                                                              10. 04. 11წ
                                                                ქ. საჩხერე









                                          -8-

                        ჰიმნი ქართულ ქუდს
                                   
                                              შემთხვევით გონებაში ამომიტივტივდა
                                              ქართული ქუდების მრავალფეროვნების
                                              შესახებ ორიგინალური აზრი;
                                              დავასკვენი, რომ ქუდი, ამათუიმ ეთნოსის,
                                              ერის, ხასიათია.
                                                                        ავტორი.

                                              ,,მე, ჩემი ქვეყნის ქუდი მახურავს,
                                              ჩემი ერთგული დევებით სავსე.”
                                                                        ოთარ ჭილაძე

                              ზღაპრის სიკეთე ისევ აღსრულდა,
                            მზე ამობრწყინდა უძირო ცაზე,
                            ძმადნაფიცად მყავს დევი ,,ცხრაქუდა”
                            და ოქროს ჩიტი მაზია მხარზე;
                            ვიყავ ,,უჩინი,” გავხდი ,,მაჩინი,”
                            ასფურცელა და მძლეთამძლე გმირი,
                            არშინით ვზომე ზღაპრის მანძილი,
                            წიქარა ხარის მაჩუქეს სტვირი;
                            ხელთ მზეჭაბუკის მეჭირა ხმალი,
                            ,,რკინის მიკვნეტელი” სიკეთის ძალა,
                            ,,ეშმაკს ცხვირიდან ვადინე ძმარი,”
                            ბრძოლით ავიღე ,,ქაჯეთის ყალა.”
                            არ მიმაჩნია ზეცა მე ქუდად,
                            ,,რკინის ქალამნად” დედახმელეთი,
                                          -9-
                            მამულის ქუდი მეხურა მუდამ,
                            ჩირაღდნის შუქით ვჩაგრე ბნელეთი.
                            წინაპრის სისხლი ,,ძარღვებში ყივის,”
                            ჩემი ზღაპრების მადლი და ნიჭი,
                            მშფოთვარე სული მამულზე ჩივის,
                            მომავალს უმზერს ,,შავლეგი ბიჭი.”


                            ჩაფხუტი
                              ბრძოლის ყიჟინა კვლავ გვიხმობს ველზე,
                            ჩაფხუტით თავზე, სატევრით ხელში,
                            სიკვდილ-სიცოცხლე ჰკიდია ბეწვზე,
                            ბოღმა გაჩრილა ბურთივით ყელში.
                            ,,ღალატის სუნი” ამძიმებს აზრებს
                            და ბორგავს სული დაღვრილი ფიქრად,
                            ნუთუ, ჩაფხუტი ეხურა თავზე,
                            ყორღანაშვილის საძეო ბიჭსაც?!


                          ქუდი მეფეთა
                              ო! რა მძიმეა გვირგვინი მეფის,
                            გაორებული სული და ხორცი,
                            გზა დაულოცო აწმყოში მერმისს,
                            ქვეყნად დატოვო ,,პატარა ბორცვი;”
                            მე, ახლა ვეტრფი იმ სიბრძნის მიჯნას,
                            ,,პატარა კახის” ჩალმიან ნაღველს,
                            მსხვერპლი სჭირდება სანუკვარ მიზანს,
                            რწმენას უფლისას, მამულის ნათელს.
                                        -10-

                        მთიელთა ბოხოხი
                              მთიელი კაცის ბუნების ,,ნიში,”
                            მისი გულივით ფიცხი და საღი,
                            შეუპოვარი, მომგვრელი შიშის,
                            კლდედ გადმომდგარი ჯიხვივით ლაღი.


                        იმერული ფაფანაკი
                              სატირით ნიღბავს კეკლუც იმერელს,
                            როცა დაიდებს თავზე ფაფანაკს,
                            მერე, სიცილი უცბად იფეთქებს,
                            მოულოდნელად შეგყრის ,,ფათარაკს.”


                        მეგრული ყაბალახი
                              ფიცხი მეგრელის ფრთხილი ნაბიჯი,
                            იდუმალებით მზირალი თვალი,
                            ღამე სინათლის შუქით ნაჯიჯგნი,
                            ,,თეთრშუბლა” ცხენზე შემჯდარი ალი.


                        კახური ქუდი
                              მოიქცევ მუჭში, მოიწმენდ სახეს
                            და დაახეთქებ ბრაზით მიწაზე,
                            ორთაბრძოლაში მოიხვეჭ სახელს,
                            მერე, იმღერებ მტრების ჯინაზე.
                                      -11-

                        აჭარული ყაბალახი
                              განდაგანა მხიარული,
                            მობლაყუნე სიარული,
                            მოტეხილი-მიტეხილი,
                            როგორც დიდი ქარტეხილი;
                            აფრენილი შევარდენი,
                            იქ ნიაზი, აქ ვარდენი,
                            ,,ხორუმი” და ,,აჭარული,”
                            დედალი და ხაჭაპური.


                              . . .
                              სინდის-ნამუსი შევამკეთ ქუდით
                            და ქუდზე-კაცით ვათენეთ დღენი,
                            ,,ქვა ვასროლინეთ დამპყრობელს კუდით,”
                            გამოვიარეთ ცხოვრება ჭრელი;
                            ქუდი მოვარგეთ ქართულ ხასიათს,
                            ,,არშინით ვზომეთ” სიტყვა მართალი,
                            სისხლი ვანთხიეთ დიდგორს, ბასიანს,
                            მაინც გავხედნეთ ბედი ვანდალი;
                            თუმცა ვიციდით დახვედრა მოყვრის,
                            მოშვლეპა ქუდის, მოდრეკა ქედის,
                            მხარში შედგომა ჭირში მყოფ მოძმის
                            და სევდიანი ,,სიმღერა გედის.”
                            ჟამის სიმუხთლემ დაგვაკლო ვერა,
                            კვლავ ლაღად უსტვენს ტოროლა ცაში,
\                          ნამუსის-ქუდმა შეგვმატა რწმენა,
                                      -12-
                          შეგვასისლხორცა შეგვკონა ძნაში.


                          მანდილი
                              დედა-მშობელი,
                            დედა-მიწა, დედა-სამშობლო.
                            დედა-ქართვლისა,
                            დედა-ბოძი და დედა-ფუძე;
                            ჩვენი სიწმინდე,
                            დედა-ენა ზეცით ნაშობი,
                            ამოკაწრული მარადისად
                            ქართველთა გულზე;
                            თამარის ლოცვა,
                            ნინოს ჯვარი, რწმენა ღვთიური,
                            ტიტინი ბავშვის,
                            დედის-ნანა, აკვანი იფნის,
                            წინაპართ სისხლით გაჟღენთილი
                            მიწა მზიური
                            და საოცარი აღმაფრენა
                            ქართული ნიჭის.


                          ლეჩაქი
                              თუ შედრკეს გული,
                            ,,ხორცმა” შობოს შიში ეული,
                            ზურგი აქციოს
                            წინაპართა ,,გათელილ მიზანს,”
                            დე! დაიფერფლოს, 
                                        -13-
                            დაისეროს,
                            დალპეს სხეული
                            და არ ეღირსოს ჩემს საფლავზე
                            დაჭკნობა მიხაკს.


                          ჩიხთი - კოპი
                              არსი ცხოვრების ყოფილა ქალში,
                            რადგან ედემი გათიშა ორად,
                            ადამმა სული ,,გაქვითა ვალში,”
                            რომ დარჩენოდა მას ევა ცოლად.
                            როგორ უხდება ქალს ჩიხთი-კოპი,
                            სატანის ჟინი მატებს სინაზეს,
                            ქალიდან გვიმზერს წყეული ძლოკვი,
                            რომელიც იპყრობს ყველა სიმაღლეს.


                              . . .
                              - სადაც წახვალ,
                          დაიხურე შენ იმ ქვეყნის ქუდი,
                          ფიქრებსა და ოცნებებზე
                          დაიდევი ხუნდი -
                          ასე გვმოძღვრავს ეს ანდაზა,
                          ჭეშმარიტი სიბრძნე,
                          თორემ,
                          ერთი გაგიხდება
                          სიგანე და სიგრძე.
                          მაგრამ
                                      -14-
A                        ამას არ დაგიდევს,
                          მხოლოდ ერთი ერი,
                          რადგან ქუდით არ ირჩევა
                          მოყვარე და მტერი;
                          სადაც წავაAარ მიჰყვება
                          მას აზრები მრუდი,
                          ქართველს
                          თავზე მუდამ ხურავს
                          თავის ქვეყნის ქუდი.

                                                            17. 04. 11წ.


კომენტარები ილუსტრაციები რეცენზიები