2010 წლის 26 მაისს, დილის 9 საათზე, მეტრო „ისანის“ მიმდებარედ შევხვდი ჩემს მეგობრებს: აქბარ მოყადასს (სპარსული, ქართული – ირანი, ყუმი), ჯანგირ სოლტანის (სპარსული, ინგლისური – ირანი, ფერეიდანი) და ნიაზ ამირხანოვს (აზერბაიჯანული, რუსული – საქართველო, მარნეული) და გეზი კახეთისკენ ავიღეთ. მათ დიდი ხანია აინტერესებდათ კახეთის, განსაკუთრებით კი სიღნაღის ნახვა, ამიტომ ასეთი მარშრუტი ავირჩიეთ: თბილისი – საგარეჯო – მაღარო – ბოდბე – სიღნაღი – წნორი – თბილისი.  უახლოეს მომავალში კი მარტყოფში დავთქვით წასვლა, რადგან აქბარ მოყადასის მოგვარეები (ზუბიტაშვილები) ძირითადად იქ ცხოვრობენ.
          მიუხედავად ენობრივი ბარიერისა, გაირკვა რომ  ჯანგირ სოლტანი ალავერდი-ხან უნდილაძის ბიძაშვილის – ასლანიშვილის შთამომავალი ყოფილა, რისი დამადასტურებელი დოკუმენტაცია ფერეიდანში, მის ოჯახში ინახება და შემდეგ ჩამოსვლაზე ჩამოტანას დამპირდა. მე კი ვუთხარი, რომ ერთ-ერთი ვერსიით საქართველოში მცხოვრები ალავერდაშვილები შაჰ-აბასის ბრძანებით ალავერდი-ხან უნდილაძის დასჯის შემდეგ ირანიდან გამოქცეული ახლო ნათესავების შთამომავალნი ვართ-თქო. ამ სიტყვების შემდეგ კი საერთოდ მოიხსნა ყოველგვარი ენობრივი ბარიერი და უკვე გულების ენით ვსაუბრობდით.
            მაღაროში მოვინახულეთ დიდი სამამულო ომის პერიოდში პირველი ტრაქტორისტი ქალის, ელენე ნატროშვილის ტრაქტორი, რომელიც სოფლის შესასვლელში დგას. იქვე ახლოს მაღაროელები ნარდს თამაშობდნენ. როცა გაიგეს რომ ჩემი სტუმრები ირანელი ქართველები იყვნენ, გამოელაპარაკნენ და მერე ნარდიც კი ითამაშეს.
            სიღნაღში მოვინახულეთ დიდ სამამულო ომში დაღუპულ და დაკარგულ ჯარისკაცთა მემორიალური დაფა, სადაც გვარები სიღნაღის რაიონის სოფლების მიხედვით არის აღნიშნული. წნორის დაფასთან სამახსოვრო სურათებიც გადავიღეთ, სადაც ჩემი ბიძების: ვიქტორ და გიორგი ალავერდაშვილების და ვასილ ბაგალიშვილის გვარები ეწერა...
            სამწუხაროდ იმ დღეს არც ერთი მუზეუმი ღია არ იყო, რის გამოც ვერ მოხერხდა სტუმრებისათვის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმში 4400 წლის „ოქროს ლომის“ მცირე ქანდაკება მეჩვენებინა. მხოლოდ ქუჩებში გავისეირნეთ, გალავანი დავათვალიერეთ, დავსტკბით ალაზნის ველის ბრწყინვალე ხედებით და შემდეგ წნორისაკენ დავეშვით, სადაც ჩემი მშობლიური ქალაქი, სახლ-კარი და დედა უნდა გვენახა.
            თბილისში რომ ვბრუნდებოდით ჯანგირ სოლტანიმ მანქანა გაგვაჩერებინა და გზასთან ახლოს მყოფ ვენახში მოისურვა გადასვლა. ფერეიდანში ვაზი მიწაზეა გაფენილი და ახლოდან მინდოდა მენახა ასე ამაყად როგორ დგანანო.
            ჩემს წინ ჩვეულებრივი კახელები იდგნენ...

www.fereidani.ge
ქვეთავი 163 – „გულებით საუბარი კახეთში“